Viêm kết mạc (VKM) là một loại bệnh phổ biến quanh năm ở nước ta, bệnh dễ lây lan có thể phát triển thành dịch. Trong đó, mắt đỏ là một lý do thường khiến cho bệnh nhân đến khám tại các cơ sở y tế.
Việc chẩn đoán và điều trị thích hợp rất cần thiết nhằm tránh những biến chứng, di chứng tuy hiếm gặp nhưng đôi khi rất nặng nề.
Nguyên nhân gây VKM có thể do:
- Nhiễm khuẩn: Tụ cầu, liên cầu, trực khuẩn, tạp khuẩn, vv… siêu vi trùng.
- Vật lý: gió bụi, ánh sáng, sức nóng, v.v…
- Hóa học: Acid, kiềm, hóa chất nói chung…
- Dị ứng: Dị ứng thuốc, dị ứng lao, dị ứng côn trùng, dị ứng theo mùa v.v…
Viêm kết mạc gây thành dịch thường do yếu tố siêu vi trùng gây nên (chủ yếu là Adenovirus), nó rất dễ lây lan với những triệu chứng phát triển nhanh và rầm rộ, gây ảnh hưởng tới sinh hoạt và làm việc của người bệnh, vì đặc điểm dễ lây lan nên mới có thuật ngữ viêm kết mạc. Đó là những VKM thường kèm theo tổn thương giác mạc. Thường bệnh sẽ lui sau 1 đến 2 tuần không để lại di chứng. Tuy nhiên, nếu không biết chăm sóc hoặc không được quan tâm đúng mức bệnh sẽ kéo dài kèm theo những biến chứng gây giảm thị lực.
Trong những ngày gần đây, tại Bệnh viện Mắt Thành phố Hồ Chí Minh, số bệnh nhân đến khám được chẩn đoán viêm kết mạc mắt tăng lên đáng kể.
Triệu chứng của bệnh:
Hoàn cảnh xuất hiện thường đột ngột cấp tính, 1 mắt hoặc 2 mắt cùng lúc. Hoặc trong gia đình đang có người hoặc nhiều người cùng bị bệnh với những dấu hiệu như:
+ Mắt có ghèn, ghèn dính lông mi khi sáng ngủ dậy.
+ Mắt đỏ, sưng mí mắt.
+ Lúc đầu mắt thường không đau, hoặc đơn thuần khó chịu, cảm giác cộm, xốn như có dị vật trong mắt.
+ Thị lực không giảm
+ Thường nổi hạch trước tai.
Vài ngày sau, mí mắt có thể sưng húp, ra nhiều ghèn. Khi có cảm giác đau nhức mắt kèm theo nhìn thấy hơi mờ như qua màn sương là đã có tổn thương giác mạc, những biến chứng bắt đầu xuất hiện.
Phần lớn các trường hợp, nuôi cấy nước mắt và xét nghiệm tế bào học không cần thiết trước khi điều trị. Chỉ cần xét nghiệm đối với VKM mủ ở trẻ sơ sinh và những VKM không đáp ứng điều trị.
Điều trị:
1. Chủ yếu là dự phòng:
- Cách ly người bệnh (trong giai đoạn cấp): nghỉ làm việc, nghỉ đi học, tránh tham gia sinh hoạt nơi đông người nhằm hạn chế lây lan cho người khác, dùng thuốc nhỏ mắt riêng.
- Vệ sinh mắt: Rửa tay sạch sau khi nhỏ thuốc mắt, vệ sinh mắt sạch sẽ, không để ghèn bám dính nhiều ở bờ mi mắt, không xả giấy lau ghèn mắt bừa bãi…
2. Điều trị bằng thuốc: chủ yếu mang tính chất phòng tránh bội nhiễm. Chỉ cần dùng thuốc nhỏmắt có phổ rộng như:
- Thuốc nhỏ mắt Cloraxin 0,4%, ngày nhỏ mắt 6 đến 8 lần. Chú ý không dùng cho trẻ sơ sinh.
- Thuốc nhỏ mắt Col Tobrex (Tobramycin), ngày nhỏ mắt 6 đến 8 lần, có thể dùng an toàn cho trẻ em.
Sau 3 ngày điều trị, nếu triệu chứng không giảm, ngược lại đau nhức mắt và nhìn mờ thì nhất thếit phải được khám bởi bác sĩ chuyên khoa mắt, để được điều trị đúng cách và hướng dẫn chăm sóc mắt tốt hơn.
Không tự điều trị theo chỉ dẫn của người không có chuyên môn khi có dấu hiệu biến chứng.
Tuyệt đối không tự điều trị bằng những loại thuốc nhỏ mắt có chứa hoạt chất corticosteroid khi không có ý kiến của bác sĩ. Những loại thuốc nhỏ mắt thông dụng trên thị trừơng có chứa corticosteroid như: Dexacol, neodex… có thể gây hại cho mắt nếu như không được thầy thuốc nhãn khoa điều trị.
Phòng ngừa:
VKM dịch có tính chất lây lan rất nhanh trong cộng đồng, đặc biệt là nơi tập trung dân cư như trường học, ký túc xá… bệnh lây lan chủ yếu bởi tiết tố viêm (ghèn), thông qua tay (bắt tay…) lọ thuốc nhỏ mắt dùng chung… lây lan qua đường hô hấp. Do đó cần chú trọng công tác phòng ngừa, mỗi người dân phải ý thức được tự bảo vệ cho mình và cho cộng đồng. Dùng thuốc theo chỉ dẫn của bác sĩ
tu: medinet.hochiminhcity
