Thiếu trầm trọng nhân lực

Chia sẻ với những khó khăn đối với cán bộ y tế, nhiều ý kiến của đại biểu Quốc hội đã chỉ rõ vấn đề sâu xa của những khó khăn của ngành y tế chính là nguồn nhân lực mỏng lại phải đối đầu với quá nhiều bệnh tật. Đại biểu Trương Thị Thu Hằng (Đồng Nai) đã chỉ ra những khó khăn, đặc biệt nhất của nghề y là: "đầu vào" ngành y là khó nhất, thời gian đào tạo dài nhất, cường độ làm việc nặng nề nhất, điều kiện làm việc căng thẳng nhất, nhiều yếu tố lây nhiễm độc hại nhất và nếu sai lầm một chút cũng dẫn đến hậu quả tai hại nhất.

Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến - đại biểu Quốc hội đoàn Hà Tĩnh. Bộ Y tế sẽ trình Chính phủ đề án đào tạo nhân lực       Trao đổi với báo chí bên lề phiên thảo luận về xã hội hóa y tế, PGS.TS. Nguyễn Thị Kim Tiến, Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết: Ưu tiên hiện nay của ngành y tế là phải tăng cường nguồn nhân lực. Do đó, Bộ Y tế sắp tới sẽ trình Chính phủ đề án tăng cường khả năng đào tạo nguồn nhân lực cho ngành y cả về chất lượng, số lượng và đổi mới chính sách cho cán bộ.       Thứ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến cũng cho biết, hiện nay, Bộ Y tế đang xây dựng kế hoạch tăng chỉ tiêu đào tạo, tăng cường cơ sở vật chất cho các trường Đại học Y, Dược nhằm tăng số lượng sinh viên y tế, cũng như mời đội ngũ giáo sư, phó giáo sư đã đến tuổi nghỉ hưu ở lại tăng cường cho đội ngũ cán bộ y tế, tăng nguồn đào tạo không chính quy và xã hội hóa vấn đề đào tạo đội ngũ điều dưỡng viên. Bộ Y tế cũng sẽ bàn với Bộ GD-ĐT để có điều chỉnh theo hướng sau khi ra trường phải có thời gian phục vụ ở tuyến cơ sở mới cấp chứng chỉ hành nghề. Vũ Trí

Trong khi đó, bệnh nhân thì đông đã dẫn tới sức ép công việc và tinh thần trách nhiệm luôn "đè nặng" lên vai người thầy thuốc. Dẫn chứng cho vấn đề thiếu cán bộ y tế lại phải chịu sức ép của công việc, đại biểu Nguyễn Phạm Ý Nhi (Hà Nội) cho biết, có những bác sĩ ở Thủ đô phải khám 2.800 bệnh nhân một tháng, suy ra một ngày khám 127 bệnh nhân trong 7 giờ trừ 1 giờ giải lao.

Theo đại biểu Phạm Thị Phương Thảo, TP. Hồ Chí Minh, hiện mới có trên 3.000 bác sĩ, còn thiếu khoảng 2.000 bác sĩ. Với khả năng đào tạo của hai trường đại học trên địa bàn như hiện nay, phải ít nhất 10 năm nữa, TP. HCM mới có đủ bác sĩ. Vì vậy, đại biểu Thảo đề nghị, bên cạnh việc sớm ban hành một nghị quyết riêng về công tác xã hội hóa y tế thì Quốc hội cũng nên sớm ban hành Luật Hành nghề y, Luật Bảo hiểm y tế để tạo cơ sở pháp lý cho hoạt động này.

Dưới góc nhìn về chế độ chính sách, đại biểu Nguyễn Văn Sĩ (Quảng Nam) cho rằng, chế độ đãi ngộ nhân viên ngành y tế là quá thấp, nhất là đối với cán bộ y tế dự phòng. Trong khi lĩnh vực này lại rất quan trọng, giúp người dân tự phòng bệnh, ngăn ngừa dịch bệnh, hạn chế tốn kém cho việc khám và điều trị. Đồng tình với ý kiến này, đại biểu Lê Dũng (Tiền Giang) đề nghị, cần tăng cường đầu tư hơn nữa cho việc phát triển y tế dự phòng, khống chế dịch bệnh vì khi công tác y tế dự phòng kém hiệu quả, dễ phát sinh dịch bệnh.

Tăng nguồn lực đầu tư, ưu tiên vùng khó khăn

Trong phần thảo luận nhiều đại biểu đều bày tỏ sự nhất trí cao về chủ trương XHHCSSKND đã đạt được những kết quả nhất định. Tuy nhiên, theo nhiều đại biểu thì việc đầu tư nâng cấp cơ sở y tế còn ít, đầu tư dàn trải, dẫn đến cơ sở y tế ở nhiều vùng sâu vùng xa chưa đáp ứng được yêu cầu. Đại biểu Phương Thị Thanh (Bắc Kạn) cho biết, qua giám sát tại địa phương, có nhiều cơ sở y tế được xây dựng từ năm 1990, đã xuống cấp nghiêm trọng. Chính vì vậy, hàng năm khi phân bổ ngân sách Chính phủ cần ưu tiên hơn cho những vùng khó khăn. Bởi lẽ hiện nay chúng ta chưa có văn bản pháp luật quy định cụ thể về tỷ lệ chi ngân sách cho CSSK để phù hợp với mục tiêu đặt ra của công tác CSSKND. Tỷ lệ chi ngân sách cho công tác này ở địa phương là tùy thuộc quyết định của tỉnh, thành phố, chưa có cơ chế để các bộ ngành tham gia điều chỉnh bảo đảm các mục tiêu CSSK được thực hiện trên phạm vi cả nước. Kết quả là, tỷ lệ ngân sách chi y tế rất khác nhau giữa các địa phương, có nơi chi 5,5%, có nơi chi 6%, có nơi chi 8% ngân sách cho chăm sóc sức khỏe.

Chia sẻ vấn đề này, đại biểu Hoàng Thị Bình (Cao Bằng) nhấn mạnh, dù chi ngân sách cho công tác CSSKND đã tăng nhưng còn chậm, nhất là những tỉnh miền núi có số thu ngân sách thấp nên việc đầu tư nguồn lực cho y tế còn nhiều khó khăn. Mặt khác, nguồn nhân lực phục vụ cho công tác này cũng rất hạn chế làm cho nhiều cán bộ ở chính miền núi được đào tạo về y tế nhưng cũng không muốn làm việc ở địa phương. Do đó, nhiều ý kiến đề nghị trong công tác phân bổ ngân sách hàng năm cần có khoản chi cho công tác CSSKND, có chính sách ưu đãi hơn nữa cho cán bộ y tế công tác tại cơ sở. Những địa phương có thu ngân sách ít thì ngân sách trung ương hỗ trợ.

Cũng từ góc độ ngân sách dành cho y tế nhưng đại biểu Phạm Phương Thảo ( TP. Hồ Chí Minh) cho rằng, để đẩy mạnh được hoạt động XHH y tế, các cơ quan chức năng năng cần xây dựng một hành lang pháp lý thông thoáng, có các chính sách ưu đãi XHH như đất đai, thuế, tín dụng. Còn đại biểu Đỗ Mạnh Hùng (Thái Nguyên) cho rằng, việc xã hội hoá y tế đã được thực hiện ở các thành phố lớn, nhưng vẫn chưa phát triển được ở các vùng sâu, vùng xa. Nguyên nhân là do các nhà đầu tư khi tính tới lợi nhuận vẫn sợ lỗ. Chính vì vậy việc ra một nghị quyết riêng chuyên về XHH y tế, chăm sóc sức khỏe nhân dân là cần thiết trong việc tạo ra một hành lang pháp lý cho các nhà đầu tư trong lĩnh vực này.

Lê Thanh Thúy (Theo Sức Khỏe & Đời Sống)